Gemeenten staan voor een groeiende uitdaging: hoe houden we steden leefbaar terwijl verkeer, woningbouw en mobiliteit blijven toenemen? Geluidsoverlast is daarbij een belangrijke factor. Om goede ruimtelijke keuzes te maken, willen gemeenten niet alleen weten waar geluid ontstaat, maar ook hoe dit zich door de stad verspreidt, bijvoorbeeld langs gevels en op verschillende verdiepingen van gebouwen.
Binnen gemeenten blijkt geluidsinformatie echter vaak lastig te delen met andere afdelingen, terwijl juist in gebiedsontwikkeling behoefte is aan domeinoverstijgend inzicht. Geluidsdata wordt namelijk pas echt waardevol wanneer deze gecombineerd kan worden met andere stedelijke datasets, zoals bomen, panden, verkeersmodellen, BAG en BGT.
In een pilot voor de gemeente Almere hebben we onderzocht of geluidsbelasting op gevels beter deelbaar en inzichtelijk gemaakt kan worden. Met behulp van remote sensing is geluidsinformatie verrijkt en vervolgens gevisualiseerd in een 3D digital twin. Hierdoor ontstaat een ruimtelijk beeld dat niet alleen inzicht geeft in geluidsbelasting, maar ook eenvoudig te combineren is met andere stedelijke data.
Van verkeerstelling naar geluidsmodel
Remote sensing wordt vaak geassocieerd met drones, satellieten en geavanceerde radartechnologie. Maar ook een eenvoudige sensor, zoals een verkeerstelling die het aantal auto’s per uur registreert, kan de basis vormen voor een ruimtelijk model met grote impact.
In Almere zijn verkeersgegevens gekoppeld aan akoestische modellen die berekenen hoe geluid zich verspreidt in de omgeving. Zo ontstaat een simulatie van de geluidsbelasting op verschillende hoogtes langs gebouwen.
3D-integratie met gebouwdata
Door de geluidsinformatie te combineren met gebouwhoogtes ontstaat een driedimensionaal model van geluidsbelasting. Dit model laat per gebouw en per hoogteklasse zien hoeveel decibel wordt ontvangen.
Voor elke meter hoogte, van 1 tot 10 meter, is een aparte geluidslaag gegenereerd. Deze lagen zijn vervolgens gekoppeld aan de Basisregistratie Grootschalige Topografie (BGT). Hierdoor wordt zichtbaar hoeveel geluid een gebouw ontvangt op elke gevel en verdieping.
Van data naar inzicht
De resultaten zijn verwerkt in een interactieve kaartomgeving waarin gebruikers geluidsklassen kunnen selecteren en analyseren. Het dashboard biedt inzicht in:
- geluidsbelasting per gebouw
- geluidsniveau per hoogteklasse
- interactie met geluidszones en decibelwaarden
Hiermee kunnen beleidsmakers en planners snel zien waar geluidsoverlast ontstaat en welke locaties extra aandacht vragen.
Waarom dit remote sensing is
Deze case laat zien dat remote sensing niet altijd begint met drones of satellieten. Het draait om het verzamelen van sensorinformatie, het modelleren van ruimtelijke patronen en het visualiseren van de impact op de leefomgeving. Door relatief eenvoudige data te verrijken met ruimtelijke context ontstaat een krachtig instrument voor stedelijke analyse en besluitvorming.
Toepassingen remote sensing
Ruimtelijke ordening
Inzicht in geluidsbelasting bij nieuwbouw en gebiedsontwikkeling
Milieuanalyse
Monitoring en analyse van geluidsoverlast
Participatie
Monitoring en analyse van geluidsoverlast
IMAGEM, van data naar gedeeld inzicht
Binnen gemeenten is het essentieel dat data niet alleen beschikbaar is, maar ook deelbaar is tussen afdelingen. Juist wanneer informatie uit verschillende domeinen samenkomt, ontstaan nieuwe inzichten voor gebiedsontwikkeling, mobiliteit en leefbaarheid.
Visualisatie speelt daarin een belangrijke rol. Door complexe data begrijpelijk te maken, bijvoorbeeld in een 3D digital twin, kunnen beleidsmakers, specialisten en bestuurders sneller zien wat er speelt en beter onderbouwde keuzes maken.
Dit soort vraagstukken is waar wij bij IMAGEM dagelijks aan werken. We beginnen niet bij de technologie, maar bij de vraag van de organisatie: welk inzicht is nodig om betere beslissingen te nemen? Door data te verbinden, analyses uit te voeren en resultaten helder te visualiseren, helpen we gemeenten om hun leefomgeving beter te begrijpen en besluitvorming te versnellen.
Meer informatie
Niels is Marktmanager Overheid bij IMAGEM. Hij helpt de overheid om continu slimmer en beter te werken en geeft zijn functie invulling door organisaties te ondersteunen bij het oplossen van hun vraagstukken. Wil je meer weten? Stuur Niels een e-mail of stuur een berichtje via ons contactformulier.
Niels van de Graaf
Marktmanager Overheid
